روژانپرس: در حالی که بنا بر اظهارات رسمی مدیرکل صنعت، معدن و تجارت کردستان، ۵۲ درصد طلای کشور به صورت شمش خالص در این استان تولید میشود، مردم همین سرزمین طلایی هنوز با چالشهای فقر، بیکاری و کمبود زیرساختهای توسعه مواجهاند. این تناقض آشکار، پرسشی بنیادین را پیش روی سیاستگذاران میگذارد که چرا خاک کردستان از طلا لبریز است اما زندگی مردمش رنگ رفاه ندارد؟ تنها معدن طلای ساریگونی با ذخیره قطعی ۴۱ میلیون تن و با عیار ۲۴.۱ گرم در تن و تولید سالانه ۵ تن طلای خالص بزرگترین تولید کننده طلای کشور است.
کردستان از نظر ذخایر معدنی یکی از استانهای منحصربهفرد ایران است. بنا به گزارش منابع رسمی، این استان دارای ۱۸ نوع ماده معدنی از جمله طلا، سنگ تزئینی، آهن و مصالح ساختمانی است و بیش از ۳۹۹ واحد معدنی در آن به ثبت رسیده که ۲۱۶ واحد فعال و ۱۲ واحد در مرحله تجهیز قرار دارند. شهرستان قروه نیز میزبان سومین معدن بزرگ آهن کشور است؛ آنهم در جغرافیایی که قرنها با محرومیت ساختاری دستوپنجه نرم کرده است.
با وجود این ظرفیت حیرتانگیز، سهم واقعی مردم کردستان از این ثروت معدنی اندک است. در میان آمارهای خیرهکننده از استخراج شمش خالص طلا، نرخ بیکاری جوانان، مهاجرت نیروی کار و رکود صنایع کوچک همچنان بالا است. کارخانههای نیمهفعال و زیرساختهای صنعتی فرسوده، تصویری متناقض از «تولید بدون توسعه» را پیش روی افکار عمومی قرار میدهد.
مسئولان استان، ازجمله مدیرکل صمت، بر هوشمندسازی معادن تأکید دارند؛ اقدامی که براساس جزء ۱۴ بند «ب» ماده ۴۸ برنامه هفتم توسعه، برای محاسبه دقیق برداشتها ضروری دانسته شده است. این سیاست، اگر با سازوکار شفافسازی زنجیرهی ارزش و بازگشت درآمدهای معدنی به درون استان همراه نباشد، ممکن است تنها سود سهامداران غیرمحلی را افزایش دهد، نه رفاه عمومی را.
کردستان، نیازمند عدالت در تقسیم ثروت و توسعهی متوازن است؛ تا طلای استخراجشده از دل خاک، به طلای امید در زندگی مردم تبدیل شود، نه به زنجیرهای از خامفروشی و بیعدالتی.
اکنون زمان آن رسیده است که سیاستگذاران ملی به کردستان نه فقط به چشم «منبع» بلکه به عنوان «محرّک» توسعه نگاه کنند. این خاک زرین، شایستهی آن است که مردمانش نیز زرین زندگی کنند. وقتی نیمی از طلای ایران از دل کردستان برمیآید، فقر در این سرزمین باید دیگر جایی برای ماندن نداشته باشد.