محمدصدیق شهبازیان پژوهشگر کردستانی نوشته است: تعیین روزهای ابتدای ماههای قمری همواره از دو منظر مورد توجه بوده است جدای از اهمیت آن برای مسلمانان از لحاظ علم نجوم نیز دارای اهمیت است. بخشی از این تحقیق به اثبات علمی بودن مساله رویت ماه میپردازد. ممکن است چنین تصور گردد که در زمانه ما و با توجه به پیشرفت تکنولوژی میتوان هلال ماه را دید و دیگر چه لزومی دارد که برای دیدن هلال اول ماه بکوشیم. بخشی از نتایج این پژوهش پاسخ این پرسش را در بر دارد و با دلایل واضح ریاضی نشان میدهد که چنانچه ملاک اول ماه را به هر شکلی روز تولد ماه بگیریم در سالهایی تعداد روزهای سال قمری یا تعداد روزهای یک سال قمری بین دو ماه یکسان از دو سال کمتر از 354 روز یا بیشتر از 355 روز خواهد بود که در علم نجوم ناممکن است(بهعنوان مثال تعداد روزهای بین ماه رجب یک سال تا ماه رجب سال بعد که یک سال است). بنابر هنگامی که تقویم قمری را انشا میکنیم تنها توجه به تعداد روزهای ماه قمری از ماه محرم تا ماه محرم سال بعد را نبایستی مورد امعان نظر قرار دهیم بلکه برای تمامی دوازده ماه قمری فاصله بین دو ماه یکسان از یک سال تا سال بعد باید وفق قواعد نجوم باشد.
این پژوهش نشان میدهد تنها در یک حالت اصل 354 روزه یا 355 روزه بودن سال قمری میتواند برای فاصه دو سال مفروض براساس ما بین هر کدام از دوازده ماه تا ماه هم نام آن در سال بعد اتفاق بیافتد و آنهم تدوین تقویم بر اساس رویت عینی است و در اینجا معجزه پیامبر اسلام (صلی الله علیه و آله و سلم) آشکار میگردد که رویت را ملاک ابتدای ماههای قمری بیان نمودهاند. اصلی که هیچگاه خدشه پذیر نخواهد بود.
با توجه به 29 روزه یا سی روزه بودن هر یک از ماههای قمری و اینکه تا چند ماه میتوانند 29 روزه یا سی روزه پشت سر هم قرار گیرند بر اساس اصل جایگشتها در علم ریاضی بیش از 600 حالت متصور است اما برای هر یک از فرمهای سال قمری تعداد محدودی از میان 600 فرم مذکور میتوانند قرار بگیرند تا قواعد نجوم رعایت شود.
لذا ابتدا این فرضیه شکل میگیرد که نظم مشخصی میتواند وجود داشته باشد که بر اساس آن در کار تدوین تقویم هلالی عینی آن نظم را رعایت کرده باشد؛ این فرضیه پس از بررسی حالات مختلف ماههای قمری اثبات گردیده که این مجال مختصر کفایت شرح آن را ندارد، نتایج این تحقیق به لطف الهی در کتابی منتشر و در اختیار علاقهمندان قرار خواهد گرفت.