روژانپرس: کردها در یکصد سال اخیر، همواره یکی از بزرگترین قربانیان جنگها، مرزبندیها و رقابتهای قدرت در خاورمیانه بودهاند. از تقسیم سرزمینهای تاریخیشان پس از جنگ جهانی اول تا حملات شیمیایی، کوچهای اجباری و سیاستهای سرکوبگرانه دولتهای منطقه، تجربه آوارگی و پناهجویی برای بسیاری از خانوادههای کرد واقعیتی تلخ و تکرارشونده بوده است.
در این میان، نامزدی برهم صالح، رئیسجمهور پیشین عراق، برای ریاست آژانس ویژه پناهندگان سازمان ملل، حامل معنایی دوچندان است. چراکه او خود در نوجوانی، آوارگی و زندگی در اردوگاهها را تجربه کرده و قربانی مستقیم دیکتاتوری صدام حسین بوده است. این پیشینه زیستی، به صالح نگاهی انسانیتر و ملموستر نسبت به رنج پناهندگان داده است؛ نگاهی که بهسختی میتوان در میان دیپلماتهای صرفاً حرفهای یافت.
برهم صالح که از شاگردان و همراهان نزدیک جلال طالبانی، رهبر فقید اتحادیه میهنی کردستان بود، در سالهای مختلف سمتهای مهمی چون نخستوزیری اقلیم کردستان و ریاستجمهوری عراق را بر عهده داشت. او اکنون در آستانه قرار گرفتن بر یکی از مهمترین کرسیهای سازمان ملل قرار گرفته است؛ کرسیای که همزمان معاونت دبیرکل این سازمان را نیز در پی خواهد داشت.
به گفته محمد هورامی، مشاور برهم صالح، چند کشور عربی و غربی از نامزدی او حمایت کردهاند. این حمایت، نشاندهنده جایگاهی است که شخصیتهای کرد طی سالهای اخیر در معادلات جهانی یافتهاند.
اهمیت این انتخاب، تنها در شخص برهم صالح خلاصه نمیشود. حضور یک کرد در رأس نهادی که مستقیماً با مسئله آوارگان و پناهندگان درگیر است، میتواند صدای ملتی باشد که بارها طعم تلخ بیخانمانی و کوچ اجباری را چشیده است. برای جهانی که هنوز بحرانهای پناهندگی در سوریه، عراق، فلسطین، سودان و افغانستان را تجربه میکند، این انتخاب میتواند پیامآور امیدی تازه باشد.
کردها که در یک قرن اخیر بیش از هر قوم دیگری در خاورمیانه مجبور به مهاجرت و زندگی در اردوگاههای پناهندگان شدهاند، اکنون شاهد آن هستند که یکی از فرزندانشان از دل همان رنجها برخاسته و در سطح بینالمللی به جایگاهی میرسد که میتواند برای میلیونها آواره در سراسر جهان سیاستگذاری کند.
در یک جمله میتوان گفت: برهم صالح اگر بر این کرسی تکیه بزند، این بار صدای پناهندگان نه از زبان یک دیپلمات رسمی، بلکه از زبان کسی شنیده خواهد شد که خود طعم آوارگی را چشیده است.